Во оваа супер брза, хиперконкурентна модерна ера, негувањето на личната отпорност е неопходно – и тоа не како дополнителна вештина, туку како нешто од витално значење.
„Еразмус+“ обуката за проектот: „Let’s get resilient!“, организиран од МЦ Дравињске Долине, во живописното село Тополовец, Словенија, го направи токму тоа: во текот на седум дена им обезбеди на учесниците алатки за негување на свесност и отпорност во нивниот личен и професионален живот.
Но, да почнеме од почеток. За оние од вас кои не се запознаени со терминот, отпорноста е психолошка способност за прилагодување на промени, издржување на тешкотии и закрепнување од неуспеси. Без оваа вештина, неуморните барања на нашите брзи животи лесно би можеле да доведат до анксиозност, долгорочен замор и на крајот прегорување. Колку и да се неопходни за современиот живот, технолошкиот напредок и глобалната поврзаност наметнаа моментална обработка на огромни количини на информации и справување со нови ситуации во секој момент. Оние на кои им недостасува отпорност честопати се чувствуваат преоптоварени од овие постојани промени, доживувајќи циклуси на фрустрација и чувство на беспомошност. Во суштина, отпорноста е врвен штит против ментална исцрпеност од денешната постојана работната култура, а оние што работат со млади би потпишале со две раце дека им е повеќе од потребна!
На работното место, отпорноста директно влијае на одржливи перформанси и прилагодливост, а надвор од канцеларијата, оваа ментална агилност ни овозможува да се справиме со неочекувани животни промени – од економски до лични – со барање на проактивни решенија наместо да го избегнуваме проблемот.
Бидејќи отпорноста е од суштинско значење за зачувување на нашето ментално и емоционално здравје додека се стремиме кон професионален и личен раст, програмата стави голем акцент на свеста за себе и за другите, емоционалната саморегулација и ефикасната комуникација без претпоставки, давајќи ни многу вредни алатки.
Беше импресивно да се види знаењето за длабока комуникација и за лични и меѓучовечки граници спакувано и пренесено во форма на игриви активности. Иако на почетокот бев малку скептична, учествувајќи во „игрите“ набрзо станав „верник“.
За да видиме каде сме на континуумот на отпорност, прво мораше да ги провериме нашите концепти за тоа што е отпорност и кој/што ја поддржува. Поделени во неколку групи, цртавме постери претставувајќи ја отпорноста како дрво со корени и гранки, за да дојдеме до следните најчести одговори:
- Отпорноста ретко е осамен потфат – таа е тесно поврзана со заедницата и поврзаноста.
- Отпорните поединци ја разбираат важноста на потпирањето на својата мрежа за поддршка – пријатели, семејство и колеги – во тешките мигови.
- Со отворена комуникација и конструктивно решавање на конфликтите, тие поттикнуваат поздрави, позначајни долгорочни односи, на работа и во приватниот живот.
- Отпорноста, исто така, многу зависи од грижата за себе: доволно сон, квалитетна храна, вежбање, социјализација…
- Освен тоа, отпорноста се темели на себесвесност – како може некој да ги задоволи своите потреби ако не е свесен за нив? Оптимистичкиот поглед на животот, позитивниот однос кон себе, свеста дека дури и најтешките пресврти се минливи, се квалитети што треба да се негуваат како добра основа за негување на отпорноста.
Отпорноста е фундаментално вештина што може да се научи. Преку горенаведените практики на внимателност и свесност, континуирано учење и позитивен однос кон себе, секој може да ја зајакне својата ментална и емоционална флексибилност.
Друга извонредна вежба беше успешното „позајмување“ од Театарот на угнетените: поделени во парови, требаше да водиме / следиме / и да водиме и следиме, проверувајќи ги нашата доверба и граници во процесот. Видов како оваа вежба функционира на неколку нивоа: воспоставување доверба и проток на комуникација, синхронизирање со вашиот партнер, опуштање и доверба во некого кого не го познавате добро да ве води. Тоа е одлична вежба за „кршење мраз“, за воспоставување врска помеѓу луѓе кои се среќаваат за прв пат и треба да работат заедно во каква било релација. Браво за нашата одлична фасилитаторка Клара Павлиќ! И за прекрасните Уршка и Сања!
Без да потценам која било од другите активности, мојот личен фаворит беше денот кога нурнавме во соматските практики. Првата сесија беше за поврзување со себеси: се фокусиравме на нашата внатрешна состојба и сензациите во нашите тела. Втората сесија ги зголеми влоговите: додека бевме свесни за себе, требаше да воспоставиме и врска со партнер. Преку многу физички движења и вербална или невербална интеракција со партнерот, повторно ги истраживме нашите граници и зони на удобност. Во третата сесија групата работеше како целина и како трансформирани „човечки животни“ се поддржувавме едни со други.
Сите активности нè поучија како без притисок да воспоставуваме релации и да учиме за сопствените и потребите на другите. Целото искуство беше одлична вежба за прифаќање на различноста, не само од национална и етничка гледна точка, туку и од возрасна. Како најстара таму, на почетокот ми беше тешко да ги сфатам сериозно оние двојно помлади од мене – набрзо увидов дека моите предрасуди се неосновани, бидејќи секој имаше нешто интересно да сподели и да придонесе. Препорачувам употреба на овие техники во која било работна средина! Тоа е тим-билдинг во најдобро издание!
Пет страници не би биле доволни ако навлегувам во детали за секоја активност. „Let’s get resilient!“ ни обезбеди алатки што нè оспособуваат директно да се соочиме со тешкотиите и да ги искористиме како катализатор за иден успех. Благодарение на невропластичноста, преку практикување смирено и проактивно решавање проблеми, сите можеме да го „преповрземе“ мозокот и отпорноста да биде наш природен биолошка одговор, обезбедувајќи си здрава рамнотежа и долгорочна благосостојба.
Јулија Петровска
